Sinir Sistemi Nedir?

405

Vücudun en karmaşık sistemi, sinir sistemidir ve vücut ağırlığına göre %2’lik bir alanı kapsamaktadır. Sinir sistemi İleri düzeyde gelişmiş olup, dışarıdan aldığımız, gördüğümüz, duyduğumuz her şeyi organlara iletiyor ya da vücudun bir bölgesiyle diğer bölgesi arasında iletişimi sağlıyor. Sinir hücrelerine nöron denmektedir. Dilimizi oynatabilme, konuşabilme, reflekslerimiz, ağırlık, kaldırma, ağırlık indirme, , koşma, zıplama, ağrıyı hissetme, tat alma, koku alma, bunların hepsi ve daha birçoğu devinimlerimiz sinir sistemimizin doğru çalışmasıyla bağlantılıdır. Sinir sistemimizde bir sorun olduğu vakit felç olma durumuna kadar gidebiliriz. Aynı zamanda beynin çalışabilmesi için de nöronlar arası iletişim sağlanmalıdır.

SİNİR SİSTEMİNİN GÖREVLERİ
1- DUYULARI ALGILAMA
Dıştan gelen uyarıları algılar. Örneğin: elimize düşen kar tanesinin hissedilmesi.
İçten gelen uyarıları algılar. Örneğin: Açlık sinyalini verir.

2- BİRLEŞTİRME
Bilgileri entegre edip çözümler
Bilgiyi analiz ederek yorumlar
Çeşitli bilgileri depolar
Gerekli yanıtı verir.
Varsayımda bulunabilir. Örneğin: Çok hızlı gidiyor kaza yapabilir.

3- HAREKETİ SAĞLAMA
Kasların kasılıp-gevşemesi iç salgı bezlerinin (endokrin sistem) salgı yapmasını bu nöronlar sağlar.
Algılanan duyuya göre bilgiyi analiz eder, yorumlar ve emir verir. Örnek: ateş ediyor sana isabat etmemesi için saklan, kapalı alan bul komutunu verir.

SİNİR SİSTEMİNİN ÖZELLİKLERİ
Uyarılabilir: Sinir uyarıları üreterek(aksiyon potansiyeli) hızlı iletişim ve vücut dokularının birbiriyle haberleşmesini, iletişim kurmasını, yapılmak istenenin kimi zaman sn sürmeden yapılmasını sağlar. Bunlar duyu sinirlerinin uçlarında bulunan reseptörler (duyu algılayıcıları) ile alınır.
– Kanın pH’ı herzaman dengededir (7,2), ne olursa olsun bozulamaz, aksi durumda ölümle sonuçlanabimektedir. Bu dengeye homeostazis denir. Bunun korunmasında da yardımcıdır.
– Algılamalarımız, davranışlarımız ve hafızamız üzerinde önemle sorumluluk taşır.
– İstemli hareketleri (çizgili kaslar) başlatır
Uyarıya cevap verme: (Reaksiyon) Merkezden verilen cevaplar motor  (hareket) sinirlerle tepki verecek olan kas veya salgı bezine (hormon) iletilir. Örneğin: trafikte kaza yapacağımızı hissedince ayak gazdan çekilir, frene basılır.

SİNİR SİSTEMİNİN ANATOMİSİ
Sinir sistemi iki başlık altında incelenir.
1- Merkezi Sinir Sistemi (MSS): Merkezi sinir sistemi, santral sinir sistemi olarak da bilinmektedir. Beyin ve omurilikten (medulla spinalis) oluşmaktadır. Omurilik, omurganın içinde bulunur ve omurga ile korunur. Beyinden kalçaya kadar uzantısı (akson) vardır.
2- Çevresel (periferik) Sinir Sistemi: duyuları algılar ve motordan (hareket) sorumludur, kafa ve omurilik (kraniyal ve spinal) sinirlerinden oluşmaktadır. Bu sinirler kasların, salgıbezlerinin-hormonlarının (endokrin) ve tüm duyu algılayıcılarının MSS ile iletişimi gerçekleştirir.

Sinir sisteminin anatomisinden başlıklarla kısaca bahsettikten sonra konunun çok uzun olduğunu düşünerek, bu yazıyı burada sonlandırıp yakın sürede sinir sisteminin anatomisi üzerinden konuya farklı yazı ile devam edeceğim, ama son olarak belkide hayretlere düşeceğimiz ani refleks olarak basitçe tanımladığımız hareketlerin vücut içinde izlediği yolları anlatmak istiyorum:

– Ayağımıza ağır bir cisim düştüğünde deri içerisinde bulunan algılayıcılara uyarı gönderilir.
– Gönderilen uyarı oradan duyu sinirlerine iletilir.
– Duyu sinirleri omurilik (medulla spinalis) içerisinde bir veya daha fazla sayıda nöronla (sinir hücresi) bağlantılıdır.
– Duyu sinirlerinden alınan uyarılara karşı omurilikte oluşturulan yanıt, harekete yöneltici (motor) sinirlere verilir.
– Bu yanıt, motora (hareket) yöneltici nöronlarla (sinir) bacak kaslarına iletilerek ayağımızı hızla çekmemize sebep olmaktadır. İşte o  el yanması, ayağa ağır bir cisim düşmesi, deriye batan materyaller sonucu aniden verdiğimiz tepki bundan ibarettir. Sinirlerinize iyi bakın. Sağlıkla-Sporla-Bilimle kalın.

Merhabalar, ben Spor Bilimleri Fakültesi öğrencisi Poyraz Dik olarak, VIAKEP.COM üzerinden siz değerli okurlara, bolca argümanlı makaleler yazma düşüncesindeyim. Alanım spor olduğu için, daha çok spor, sağlık, gelişim ve beslenme üzerine yazmayı öngörüyorum. Bunun yanında, ara ara felsefi yazılarımı da sizler ile buluşturmak istediğimi tebliğ ederim. İlginiz için hepinize teşekkürlerimi borç bilip, keyifli okumalar temenni ederim…

Bu konuyla ilgili yorumunuzu yazın